Historia pod nowym adresem – bezpłatna oferta dla dzieci i młodzieży oraz grup zorganizowanych

Zapraszamy do skorzystania z bezpłatnej oferty lekcji dla szkół podstawowych i  ponadpodstawowych, rodzinnych warsztatów artystycznych oraz ścieżki indywidualnego zwiedzania dla najmłodszych. Przedsięwzięcie realizowane jest w ramach projektu „Historia pod nowym adresem: Ossolineum we Wrocławiu”, w nawiązaniu do ustanowionych przez Radę Miejską obchodów Roku Ossolineum we Wrocławiu.

Program skupia się na przybliżeniu dzieciom i młodzieży zbiorów muzealnych i bibliotecznych, prezentowanych na wystawie stałej „O! Ossolineum. Skarbiec pod Kopułą”, ze szczególnym uwzględnieniem rękopisów literackich oraz manuskryptów średniowiecznych. Poprzez bezpośredni kontakt z autentycznymi obiektami i w otoczeniu historycznej architektury uczestnicy poznają dzieje zbiorów oraz dramatyczne losy ich ocalenia i drogę, jaką przebyły ze Lwowa do powojennego Wrocławia. Projekt stanowi nowoczesną formę interakcji z dziedzictwem, zachęcając do samodzielnego odkrywania przeszłości własnego regionu.

Lekcje muzealne

Scenariusze zawierają elementy podstawy programowej i zostały opracowane zgodnie z założeniami programu dotacyjnego Ministerstwa Edukacji Narodowej pt. „Kompas Młodego Obywatela”. Bazują na aktywizujących metodach pracy, jak np. ćwiczenie kaligrafii, rozwiązywanie zagadek ukrytych na wystawie oraz samodzielnie badanie źródeł literacko-historycznych. Edukacyjna wartość dodana przejawia się w kontakcie uczniów z oryginalnymi eksponatami oraz w kształtowaniu nawyku aktywnego uczestnictwa w kulturze już od najmłodszych lat.

Podczas lekcji wdrażane są podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2026/2027, m.in.:

  • kształtowanie postaw patriotycznych, obywatelskich i prospołecznych – dzięki zapoznawaniu z dziedzictwem kulturowym oraz wzmacnianiu poczucia tożsamości lokalnej i narodowej,
  • promowanie higieny cyfrowej i aktywności off-line – poprzez popularyzowanie pisma ręcznego i kontakt z obiektem muzealnym,
  • rozwijanie umiejętności krytycznego myślenia – dzięki analizowaniu źródeł historycznych i literackich,
  • wspieranie podejmowania świadomych decyzji edukacyjno-zawodowych – poprzez oswajanie odbiorców z przestrzenią muzealną i prezentowanie specyfiki funkcjonowania instytucji kultury oraz charakteru pracy muzealników,
  • wspieranie ciekawości i aktywności poznawczej uczniów poprzez promowanie kształcenia interdyscyplinarnego i pracy projektowej – dzięki zadaniom pobudzającym kreatywność i zachęcającym do pracy zespołowej.

Od litery do alfabetu

Dla uczniów klas I-III szkoły podstawowej

Jak wygląda rękopis wielkiego pisarza? Podczas spotkania dzieci wyruszą na poszukiwanie śladów przeszłości ukrytych w ossolińskich gablotach. Na wystawie muzealnej uczniowie przyjrzą się oryginalnym rękopisom polskich autorów – ze skreśleniami, poprawkami i odręcznymi rysunkami na marginesach – oraz poznają historię cennych zbiorów, które po II wojnie światowej trafiły ze Lwowa do Wrocławia.

Rozwiązując ciekawe zadania i biorąc udział w aktywizujących działaniach, prześledzą drogę ossolińskich zbiorów oraz odkryją, dlaczego dawniej pisanie rękopisów wymagało niezwykłej cierpliwości i kunsztu. W czasie zajęć rozwiną spostrzegawczość, logiczne myślenie i sprawność manualną podczas wykonywania ćwiczeń inspirowanych sztuką dawnego pisania. W formie nauki przez zabawę poznają także sylwetki wybitnych polskich twórców – między innymi Aleksandra Fredry, Henryka Sienkiewicza i Ignacego Krasickiego – których utwory będą towarzyszyć im podczas dalszej edukacji.

Podstawa programowa ↓

(edukacja wczesnoszkolna): uczeń poznaje kulturę narodową, odbiór sztuki i potrzebę jej współtworzenia w zakresie adekwatnym do etapu rozwojowego dziecka; dostrzega i rozumie wartość dziedzictwa kulturowego; słucha z uwagą lektur i innych tekstów czytanych przez nauczyciela, uczniów i inne osoby; wykorzystuje zdobyte wiadomości i umiejętności w sytuacjach praktycznych.

Z piórem przez historię

Dla uczniów klas IV-VIII szkoły podstawowej

Ile trwało ręczne przepisywanie tekstów przed wynalezieniem druku? Którego ze składników atramentu poszukiwano w dębowym lesie? Czy kształt pisanych ręcznie liter zmieniał się wraz z modą? Jak to możliwe, że jeden autograf liczy setki stron?

W trakcie zajęć uczestnicy dowiedzą się, czym jest manuskrypt i co odróżnia go od książki drukowanej oraz poznają dzieje piśmiennictwa. Wcielą się również w klasztornych skrybów, doskonaląc precyzję, estetykę i umiejętność skupienia podczas zadań kaligraficznych. Jako łowcy autografów poćwiczą spostrzegawczość, rozwiązując zagadki ukryte w rękopisach Ignacego Krasickiego czy Aleksandra Fredry.

Podstawa programowa ↓

(język polski, historia): uczeń poznaje twórczość I. Krasickiego (wybrane bajki), A. Fredry (Zemsta), H. Sienkiewicza (Latarnik); rozwija umiejętność krytycznej oceny pozyskanych informacji; poznaje życie kulturalne swojego regionu; wykorzystuje w interpretacji utworów literackich potrzebne konteksty [...]; kształci postawy szacunku dla przeszłości i tradycji kulturowej jako podstawy tożsamości narodowej; poznaje historię i tradycje swojej okolicy [...]; zna lokalne zabytki i opisuje ich dzieje.

Śladem ocalonych rękopisów

Dla uczniów klas szkół ponadpodstawowych

Transport ossolińskich zbiorów ze Lwowa do Wrocławia odzwierciedla powojenne losy wielu obecnych mieszkańców miasta i regionu. Rękopisy Słowackiego czy Sienkiewicza stały się symbolem ciągłości polskiej kultury, zgodnie z zamierzeniami autorów tworzących w czasach utraconej niepodległości.

Podczas zajęć uczestnicy przyjrzą się literackim autografom z bliska, poznając ich dzieje i okoliczności powstania oraz spróbują odkryć pierwotne zamysły twórców z pomocą skreśleń i notatek na marginesach. Zastanowią się, jak cenzura wpływała na ostateczny kształt dzieł i prześledzą zróżnicowane charaktery pisma autorów. Traktując rękopis jak „atramentowy odcisk palca” rozwiną umiejętności w zakresie analizy źródeł historycznych, a dzięki karcie zadań zostaną zachęceni do samodzielnych poszukiwań badawczych.

Podstawa programowa ↓

(język polski, historia): uczeń poznaje twórczość J. Słowackiego (Grób Agamemnona), H. Sienkiewicza (Potop), I. Krasicki (wybrane satyry); rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów oraz jej związek z programami epoki literackiej, zjawiskami społecznymi, historycznymi [...], w interpretacji utworów literackich odwołuje się do tekstów poznanych w szkole podstawowej, w tym: trenów i pieśni Jana Kochanowskiego, bajek Ignacego Krasickiego, Zemsty Aleksandra Fredry [...], rozpoznaje obecne w utworach literackich wartości uniwersalne i narodowe [...], rozpoznaje rodzaje źródeł historycznych.

Informacje praktyczne

Termin

  • od września do grudnia 2026 roku
  • wtorek–piątek w godzinach: 8.30, 10.15, 12.00, 13.45, 15.30
  • czas trwania: 65 minut

Miejsce

  • gmach główny Ossolineum, ul. Szewska 37
  • zajęcia odbywają się na wystawie „O! Ossolineum. Skarbiec pod Kopułą"
  • Wejście od strony ul. Szewskiej lub ul. Grodzkiej i pl. Nankiera (przez Zaułek Ossolińskich)

Wiek uczestników

  • dla klas I-VIII szkół podstawowych i klas szkół ponadpodstawowych
  • zajęcia dostosowane do grupy wiekowej odbiorców

Rezerwacja zajęć

Zajęcia są bezpłatne, rezerwacji prosimy dokonywać poprzez formularz.

Rodzinne warsztaty artystyczne

Zajęcia skierowane do dzieci w wieku 6–12 lat wraz z opiekunami, promujące integrację międzypokoleniową poprzez wspólną pracę twórczą. Każdy z warsztatów poprzedzony będzie wizytą na wystawie i omówieniem wybranego obiektu, który stanie się inspiracją do kreatywnych działań.

Więcej informacji wkrótce

Ścieżka indywidualnego zwiedzania

Skierowana do najmłodszych odbiorców, którzy wraz z opiekunami poznają wystawę, korzystając z dostępnej na ekspozycji karty zadań, wykorzystującej motywy z prezentowanych zabytków. Za rozwiązanie karty przewidujemy drobną nagrodę.

Więcej informacji wkrótce

Kontakt

Dział Programowy
Zakładu Narodowego im. Ossolińskich
dzialprogramowy@ossolineum.pl
tel. 71 37 19 571, 71 37 19 572

01_znak_siatka_podstawowy_kolor_biale_tlo

„Historia pod nowym adresem: Ossolineum we Wrocławiu”, projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Edukacji w ramach programu „Kompas Młodego Obywatela”.