Nowe materiały archiwalne w Ossolineum

W 45 rocznicę wybuchu strajku w zajezdni autobusowej we Wrocławiu do Ossolineum trafiły nowe obiekty związane z działalnością Solidarności i innymi formami oporu przeciwko systemowi komunistycznemu. Część nowych obiektów została pozyskana dzięki powstałemu na początku 2025 roku Ośrodkowi Badań nad Opozycją PRL (OBO). Pozyskane materiały to:

  • Dar Tomasza Wróblewskiego – taśmy magnetofonowe nagrane przez jego ojca, Andrzeja Krzysztofa Wróblewskiego, dziennikarza „Polityki”. Na nagraniach zostały uwiecznione m.in. obrady zjazdu delegatów MKZ w Gdańsku 17 września 1980 roku, a także wywiady z Lechem Wałęsą i innymi przywódcami „Solidarności” z lat 1980–1981. Nagrania zawierają również wypowiedź delegata z Wrocławia, Karola Modzelewskiego oraz Lecha Wałęsy.
  • Archiwum Niezależnej Agencji Fotograficznej Dementi – obejmujące ponad 30 tysięcy negatywów. NAF Dementi powstała w 1981 roku i w konspiracji dokumentowała rzeczywistość stanu wojennego i formy oporu przeciwko systemowi komunistycznemu.
  • Archiwum Adama Pleśnara (1935–2013) – działacza ROPCiO i założyciela Ruchu Wolnych Demokratów, represjonowanego w okresie stalinowskim i za rządów W. Gomułki. Spuścizna ta zawiera korespondencję dotyczącą działalności politycznej, dokumenty programowe, ulotki i wydawnictwa RWD.
  • Zbiory Krzysztofa Turlejskiego (ur. 1945 r.) – pracownika naukowego, działacza „Solidarności” od 1980 roku, członka redakcji pism takich jak „KOS”, „Biuletyn Informacyjny «Obozu»”, „Zona”, „CDN – Głos Wolnego Robotnika”, „Serwis Ochrony Środowiska”, a także organizatora kolportażu prasy bezdebitowej.
  • Archiwum Biura Interwencyjnego KSS „KOR” – przekazane przez prof. Tomasza Zaryckiego. Biuro to, założone w 1977 roku przez Zofię i Zbigniewa Romaszewskich, informowało opinię publiczną o przypadkach łamania prawa przez władze i udzielało pomocy poszkodowanym. Archiwum zawiera dokumentację spraw, wydawnictwa z drugiego obiegu, dokumenty programowe i ulotki.

Dokumenty te mają ogromne znaczenie historyczne dla badaczy historii Polski po 1945 roku.