Krzysztof Jan Turlejski (ur. 1945) – studia na SGGW, lekarz wet.; 1970-2014 neurobiolog pracujący w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN; 2014-2025 profesor na Wydz. Biologii i Nauk o Środ. UKSW . W marcu 1968 r. brał udział w strajkach studenckich. W 1980 r. wstąpił do „Solidarności”. Po wprowadzeniu stanu wojennego uczestniczył w akcji pomocy dla osób internowanych. Następnie współpracował z wydawnictwami niezależnymi, redagując pisma „KOS”, „Obóz”, „Biuletyn Informacyjny «Obozu»”, „Zona”, „CDN-Głos Wolnego Robotnika” i „Serwis Ochrony Środowiska”. W czasie wyjazdu do USA rozmawiał o pomocy dla opozycji z Zbigniewem Brzezińskim, Janem Nowakiem-Jeziorańskim i Czesławem Miłoszem. Wspierał ukraińskich dysydentów, drukując ich prace w drugim obiegu. Po 1989 r. poświęcił się nauce i nauczaniu. W latach 1994–2017 był redaktorem naczelnym czasopisma „Acta Neurobiologiae Experimentalis”. Jako przewodniczącego Krajowej Komisji Etycznej ds. Doświadczeń na Zwierzętach uczestniczył w pracach Komisji Sejmowej nad Ustawą o Doświadczeniach na Zwierzętach.
📷: Zbiór Krzysztofa Jana Turlejskiego
Leszek Budrewicz (ur. 1956) – działacz opozycji demokratycznej, dziennikarz i poeta. Absolwent filologii polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. W latach 70. współpracował z Komitetem Obrony Robotników i był jednym z założycieli wrocławskiego Studenckiego Komitetu Solidarności. Po narodzinach NSZZ „Solidarność” zaangażował się w jej działalność. Został też redaktorem naczelnym „Tygodnika NZS”. Po wprowadzeniu stanu wojennego ukrywał się, poszukiwany listem gończym. W podziemiu współpracował z przewodniczącym Regionalnego Komitetu Strajkowego Józefem Piniorem. We wrześniu 1983 r., po ogłoszeniu przez władze PRL amnestii ujawnił się ale nie zawiesił działalności. Współredagował, ukazujące się w drugim obiegi pismo „Zero”. Stał się też liderem ruchu Wolność i Pokój, angażując się w obronę osób prześladowanych przez reżym oraz działalność proekologiczną. Po 1989 r. związał się z „Gazetą Wyborczą”, kierując w latach 1990–1993 jej wrocławskim dodatkiem. Autor tomików poetyckich, opowiadań i publicystyki społeczno-politycznej. Długoletni Wykładowca Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.
📷: domena publiczna
Agnieszka Maria Romaszewska-Guzy (ur. 1962) działaczka opozycji demokratycznej i dziennikarka. Absolwentka Wydziału Historycznego UW. Córka Zbigniewa i Zofii Romaszewskich, prowadzących m.in. Biuro Interwencji KSS „KOR”. Już jako nastolatka współpracowała z Komitetem Obrony Robotników m.in. jako obserwatorka procesów działaczy opozycji. W 1980 r. wstąpiła do Niezależne Zrzeszenie Studentów. W latach 1980-81 uczestniczyła we wszystkich ważniejszych studenckich strajkach. Internowana wraz z narzeczonym a w przyszłości mężem Jarosławem Guzym tuż przez północą 12 grudnia 1981 r. Podczas stanu wojennego przetrzymywana w ośrodku odosobnienia w Gołdapi. Zwolniona w kwietniu 1982 r. ze względu na zły stan zdrowia. W 1985 r. włączyła się w działalność ruchu Wolność i Pokój. Po 1989 roku rozpoczęła pracę dziennikarską – m.in. dla TVP. W 2007 r. została dyrektorką kanału TV Biełsat, skierowanego do odbiorców na Białorusi. W latach 2011–2017 pełniła funkcję wiceprezesa Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich.
📷: domena publiczna
Tomasz Zarycki (ur. 1970) – socjolog i geograf społeczny, wykładowca akademicki związany z Instytutem Studiów Społecznych im. Roberta B. Zajonca UW. Syn Barbary Różyckiej-Zaryckiej w latach 70. współpracownicy Biura Interwencji KSS „KOR”, a następnie w latach 80. podziemnej Komisji Interwencji i Praworządności NSZZ „Solidarność”. Absolwent Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych UW. Stopień doktora uzyskał na Wydziale Nauk Społecznych UŚ. Specjalizuje się za niwie naukowej w socjologii: elit, polityki, kultury i wiedzy. Autor licznych publikacji, m.in. „Ideologies of Eastness in Central and Eastern Europe” oraz „Kapitał kulturowy. Inteligencja w Polsce i Rosji”. Wielokrotnie profesor i badacz wizytujący m.in. na École des hautes études en sciences sociales w Paryżu i London School of Economics w Londynie. Członek Komitetu Nauk Socjologicznych PAN.
📷: Zbiór Tomasza Zaryckiego
Wojciech Kochlewski (ur. 1941) – wydawca i współorganizator drugiego obiegu,
biznesmen, bibliofil. Jego ojciec (jeden z organizatorów Związku Jaszczurczego) w 1942
zamordowany przez niemieckie Gestapo. Po wojnie wychowany przez architekta krajobrazu
- prof. Witolda Plapisa. W kwietniu 1968 r. aresztowany za kolportowanie studenckich ulotek.
Po miesiącu zwolniony. Pod obserwacją Służby Bezpieczeństwa. W 1979 zwolniono
go z pracy w redakcji miesięcznika „Polska-Zachód” wydawnictwa PAI. Został prywaciarzem
i jednocześnie współpracował z nielegalną biblioteką książek bezdebitowych. Podczas stanu
wojennego, wspólnie z Czesławem Bieleckim w budowanym domu w Komorowie uruchomił
zakonspirowany magazyn papieru. Następnie powstała tam zakonspirowana drukarnia.
Nie została wykryta pomimo wielu rewizji. Współorganizator wydawnictwa „Nadzieja”.
W drugiej połowie lat 80-tych emigrował do USA. Wrócił do Polski na początku lat 90. W tym
czasie powiększał swoją kolekcję artystycznych druków, oficyn emigracyjnych
oraz starodruków (przede wszystkim dotyczących Konstytucji 3 Maja). Znany jako Bibliofil
Młociński.
📷: Zbiór Wojciecha Kochlewskiego
Tomasz Wróblewski (ur. 1959) dziennikarz i publicysta, syn długoletniego dziennikarza tygodnika „Polityka” Andrzej Krzysztofa Wróblewskiego. Student Wydziału Historycznego UW oraz absolwent Wydziału Nauk Politycznych University of Houston, gdzie trafił w 1982 r. Od połowy lat 80. waszyngtoński korespondent Radia Wolna Europa, a następnie radia RMF. Po 17 latach emigracji wrócił do Polski, organizując wydawanie na amerykańskiej licencji tygodnika „Newsweeka Polska”. Obejmując funkcję jego redaktora naczelnego. Następnie kierował m.in. „Dziennikiem Gazetą Prawną” i „Rzeczpospolitą". Obecnie prezes think-tanku Warsaw Enterprise Institute, Przez długie lata członek Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego przy Komisji Europejskiej. Twórca kanału publicystycznego „Wolność w Reomcie” na platformie YouTube.
📷: domena publiczna
Bogusław Sonik (ur. 1953) – działacz opozycji demokratycznej, dziennikarz, polityk. Podczas studiów na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego we wrześniu 1976 r. współorganizował akcję zbierania podpisów pod petycją w obronie relegowanego ze studiów na UJ Bronisława Wildsteina. Wkrótce potem został współpracownik Komitetu Obrony Robotników. Po śmierci Stanisława Pyjasa współzałożyciel Studenckiego Komitetu Solidarności w Krakowie. Po sierpniu 1980 r. uczestniczył w organizowaniu struktur NSZZ „Solidarność” w Małopolsce. Wkrótce objął funkcję wiceprzewodniczącego Zarządu Regionu. Gdy wprowadzono stan wojenny został internowany i osadzony w Ośrodku Odosobnienia w Nowym Wiśniczu. Na wolności wyszedł 10 miesięcy później. W latach 80. przebywał na emigracji we Francji. Tam współpracował m.in. z Radiem Wolna Europa, BBC i Radiem France Internationale oraz organizował pomoc dla podziemnej „Solidarności”. Po 1989 r. został dyrektorem Instytutu Polskiego w Paryżu i ministrem pełnomocnym ambasady RP. Do Polski wrócił w 1996 r. Działał w samorządzie Małopolski, m.in. jako przewodniczący sejmiku. Od 2004 poseł do Parlamentu Europejskiego, gdzie zajmował się m.in. prawami obywatelskimi. W 2010 uznany za najbardziej pracowitego europosła (nagroda MEP Awards) . Odznaczony m.in. Orderem Sztuki i Literatury oraz Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
📷: domena publiczna
Ernest Kajetan Skalski (ur. 1935) – polski dziennikarz, publicysta i komentator polityczny. Studiował historię na Moskiewskim Uniwersytecie Państwowym. Następnie w 1957 r. rozpoczął pracę w Biurze Pełnomocnika Rządu PRL ds. Repatriacji Polaków z ZSRR. Rok później wydalono go z Moskwy do Polski z powodu utrzymywania kontaktów z sowieckimi dysydentami. Wkrótce potem rozpoczął zwą wieloletnią karierę dziennikarską. Pisał m.in. dla: „Sztandaru Młodych”, „Życia Gospodarczego”, tygodników: „Kultura” i „Polityka”.W roku 1981 został dziennikarzem „Tygodnika Solidarność” oraz wiceprezesem warszawskiego oddziału Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. W stanie wojennym działał w podziemiu, współtworząc i redagując m.in. „Tygodnik Wojenny” i „PWA. Przegląd Wiadomości Agencyjnych”. Współpracował również z Radiem Wolna Europa. W 1989 był współzałożycielem „Gazety Wyborczej”, w której pełnił funkcję zastępcy redaktora naczelnego, publicysty i komentatora. Publikował również w „Tygodniku Powszechnym” i „Rzeczpospolitej”. W 2011 został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
📷: Zbiór Ernesta Skalskiego
